〜なら〜で/〜ば〜で
「အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်လာလျှင် ထိုအရာအတွက်ကလည်း အခြားပြဿနာနှင့် အခက်အခဲများ ပေါ်ပေါက်လာသည်」ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြစ်သည်။ မျှော်လင့်ထားသော အခြေအနေ ဖြစ်လာသော်လည်း နောက်ဆုံးတွင် စိတ်သက်သာမှုမရဘဲ မည်သည့်ဘက်လှည့်လှည့် ဒုက္ခပင်ဖြစ်သည်ဟု စိတ်လျှော့ကာ ညည်းညူသည့်သဘောကို ဖော်ပြသည်။ ရှေ့နှင့်နောက်တွင် တူညီသော စကားလုံးကို ထပ်ခါသုံးသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ 「〜たら〜たで」နှင့် အတော်ပင်တူညီပြီး အခြေအနေပြပုံစံက 「なら」「ば」အဖြစ် ပြောင်းလဲသွားခြင်းသာ ဖြစ်သည်။
- 暇なら暇で、何をすればいいか分からなくなる。 အားလပ်ပြန်တော့လည်း အားလပ်သည့်အလျောက် ဘာလုပ်ရမည်မှန်း မသိအောင် ဖြစ်တတ်သည်။
- 金がないと困るが、あればあったで気が大きくなって使ってしまう。 ငွေမရှိလျှင် ဒုက္ခရောက်သော်လည်း၊ ရှိပြန်တော့လည်း ရှိသည့်အလျောက် စိတ်ကြီးဝင်ကာ သုံးမိပြန်သည်။
- 雨が降れば降ったで中止、降らなければ降らないで暑くて大変だ。 မိုးရွာပြန်တော့လည်း ရွာသည့်အလျောက် ပွဲပျက်ရပြီး၊ မရွာပြန်တော့လည်း မရွာသည့်အလျောက် ပူလွန်း၍ ဒုက္ခရောက်ရသည်။